Перш чым пачаць распявед пра сутаргі, хацелася б вызначаць дакладна, як яны выглядаюць, каб пагадзіцца, пра што менавіта мы размаўляем. Як выглядае "сутаргавы прыпадак"? Ён выяўляецца ў парушэнні каардынацыі, слабасці, лапы распаўзаюцца ва ўсе бакі, моцна дрыжаць, звычайна трусік ляжыць на баку, можа адбыцца міжвольныя мачавыпусканне і дэфекацыя. Пашча або расчыненая, або зацятая, закочаныя вочы. Сапраўдныя сутаргі рэдкія ў трусоў.

Калі ж назіральныя, яны паказваюць хуткі пачатак і доўжацца некалькі хвілін. Ачунянне наогул цалкавітае. У рэдкіх выпадках сутаргі пакідаюць труса ў каматозным стане або могуць суправаджацца слепатой. Падобныя да сутарг паводзіны часта звязваюцца з інтэнсіўным болем, калі трус кідаецца на бок; вочы варочаюцца ў арбіце. Ідыяпатычная эпілепсія назіралася ў трусаў з белым футрам і блакітныма вачыма.

Некалькі парад, як паводзіць сябе пры сутаргах: Перанясці труса ў прахалоднае месца, выключыць уздзеянне ўсіх раздражняльных фактараў, такіх, як мігаценне святла або моцныя гукі (тэлевізар, радыё або гутаркі). Намагайцеся размаўляць вельмі ціха. Можна зацямняюць святло, напрыклад, прыцягнуць заслоны або пяшчотна пакласці паўзверх трусіка посцілку, добра было б размашляць з ім ды трохі лашчыць – дайце яму адчуванне, што вы побач дзеля яго. НІ Ў ЯКІМ РАЗЕ НЕ БЯРЫЦЕ ЯГО НА РУКІ!! Трус падчас сутарг такі непрадказальны і дэманструе велізарную сілу, што яго зусім немагчыма трымаць. Нельга прасоўваць яму рукі пад галаву або трымаць іх каля рота. Звычайна такі прыступ доўжыцца каля 1-2 хвілін. У тым выпадку, калі на працягу паказанага часу сутаргі не спыняюцца, пакладзеце труса ў мяккую скрынку і тэрмінова вязіце ў лякарню. Скрыню абкладзеце лёдам. Калі парушана каардынацыя рухаў, але курчаў няма, таксама тэрмінова адпраўляйцеся к ветэрынара.

Пасля лепш выдаліць з пакою іншых трусікаў і на першы час дазваляць ім бегаць разам толькі толькі калі Вы побач, бо некаторыя трусікі трохі крыўдзяць іншых падчас іх прыступаў. Можна абабіць каморку мяккай фланэлевай пасцельнай бялізнай і прыняць звонку ўсё небяспечнае, каб ён не змог бы выпадкова нашкодзіць сабе, калі ў яго будзе прыступ і Вы не паспееце гэта заўважыць.

Сутаргі і іх розныя прычыны. Прычыны сутаргаў павінны быць вызначаны перад пачаткам лячэння. Лячэнне сутарг у трусаў звычайна прадпрымаецца дыязепамам або midazolam-ам, і кароткатэрміновым уздзеяннем глюкакартыкоідаў, каб зменшыць запаленне. У некаторых выпадках трусаў кантралююць супрацьэпілептычнымі сродкамі; нажаль, іх эфектыўнасць з часам памяншаецца.

РОЗНЫЯ ХВАРОБЫ, якія выклікаюць у трусаў сутаргі:

Вірусная інфекцыя:
Вірус простага герпесу (HSV), звязаны энцыфаліт
Вірусная гемарагічная хвароба (VHD), лімітавая стадыя

Прысутнасць паразітаў: інвазія грызуновых кляшчэй

Цэнтральная нервовая сістэма (ЦНС):
Паразы галаўнога мозгу: траўма або хвароба ЦНС
Энцэфалітазааноз - паразіт Encephalitozoon cuniculi у мазгу, суправаджаючыся запаляльным адказам мазгавых каморак
Pasteurella multocida, звязаны з энцэфалітам або ўнутраным атытам
Toxoplasmosis

Сістэмныя чыннікі:
Страўніка-кішачны застой, суправаджальны сур'ёзным болем
Тэрмінальны пячоначны lipidosis і ketosis
Азатэмія (лішак азоту ў крыві), у канчатковым выніку суправаджаецца адмовай нырак
Гіпер- або гіпаглікемія
Гіпер- або гіпакальцэмія
Дэфіцыт магнію
Хваробы сэрца
Таксемія пры цяжарнасці

Механічныя чыннікі:
Артэрыясклероз і мінералізацыя галоўных крывяносных сасудаў
Мінералізацыя мазгавых крывяносных сасудаў/артэрыясклероз
Цеплавы выцень
Пухліна, неаплазія, нарыў або пашкоджанне, якое ўрываецца ў адчувальную частку мазгавой тканіны, або нервовай сістэмы
Раздражненне паверхні, напрыклад, праціраючы мех, частка сена, трапіўшая ў пастку ў анальнай залозе
Смяротная пакута

Лекавыя чыннікі:
Падаванне высокіх дазовак fluoroquinolon-антыбіётыкаў (напрыклад, байтрыл)

Таксіны:
Таксічныя расліны
Ўгнаенні
Інсектыцыды
Свінец